وزیر آموزش و پرورش در هشتمین جشنواره‌ی جوان خوارزمی:

دانش‌اموزان ایرانی 342 مدال در المپیادهای علمی جهانی کسب کرده‌اند‌

ü هدف نهایی مدرسه از آموزش تمامی مقاطع آن، صرفاً انتقال دانش نیست بلکه آموزش شیوه‌ها، روش‌ها و راه‌های آموختن است.

ü باید به‌جای آموزش علوم گوناگون به دانش‌اموزان، شیوه‌های کشف و حل مسائل و چگونگی به‌کارگیری استعدادها و خلاقیت‌ها در خلق آثار به آن‌ها آموزش داده شود و دانش‌اموزان به‌جای تکرار و تمرین تکالیف با ایده‌های نو برای خود تکلیف بیافرینند.

ü شناخت علمی باید درون‌زا باشد و فعالیت‌های پژوهشی متناسب با نیازهای اجتماعی، فرهنگی، و اقتصادی انجام گیرد.

ü متأسفانه در بسیاری از کشورها، مؤسسه‌های پژوهشی و آموزشی به تقلید از مؤسسه‌های کشورهای صنعتی شکل گرفته و دانشگاه‌ها و مراکز علمی به‌جای تولید علم و انجام پژوهش‌های متناسب با درجه‌ی توسعه و نیازهای جامعه‌ی خود، نوعاً به‌منزله‌ی منبع تأمین‌کننده‌ی نیازهای علمی و اجتماعی کشورهای توسعه یافته و در راستای اهداف آن‌ها عمل می‌کنند.

وزیر آموزش و پرورش اظهار داشت: بیش از 50 هزار دانش‌اموز خلاق و پژوهشگر تحت هدایت بیش از دو هزار دبیر متخصص و پژوهشگر به فعالیت مشغول هستند.

به‌گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، «مهندس فرشیدی» - که در مراسم هشتمین جشنواره‌ی جوان خوارزمی سخن می‌گفت - خاطرنشان کرد: آموزش و پرورش مسؤول انتقال علم و دانش هنجارهای جامعه به دانش‌اموزان است. در دیدگاه متعارف منظور از آموزش، انتقال دانسته‌ها و مقصود از پرورش، انتقال هنجارها می‌باشد که در این دیدگاه، دانش‌اموز علوم زمان را فرا می‌گیرد و ارزش‌های جامعه را می‌پذیرد.

وی خاطر نشان کرد: اکنون با توجه با پیشرفت‌های بشری در علوم مختلف، تراکم اطلاعات و سهولت دسترسی به آن و رشد بسیار شتابان فناوری، دیگر نمی‌توان صرفاً با دیدگاه متعارف حرکت کرد و ضروری است تعریف جدیدی از آموزش و پرورش ارائه شود.

«مهندس فرشیدی» - با بیان این‌که در دیدگاه جدید، هدف نهایی مدرسه از آموزش تمامی مقاطع آن، صرفاً انتقال دانش نیست بلکه آموزش شیوه‌ها، روش‌ها و راه‌های آموختن است - اظهار داشت: با این بینش به‌جای آموزش علوم گوناگون به دانش‌اموزان، شیوه‌های کشف و حل مسائل و چگونگی به‌کارگیری استعدادها و خلاقیت‌ها در خلق آثار به آن‌ها آموزش داده می‌شود و دانش‌اموزان به‌جای تکرار و تمرین تکالیف با ایده‌های نو برای خود تکلیف می‌آفرینند.

در بعد پرورشی نیز مدرسه علاوه بر انتقال ارزش‌ها و میراث فرهنگی به پرورش استعدادها و خلاقیت‌ها می می‌پردازند و در چنین محیطی، دانش‌اموز استعدادهایش را می‌شناسد و ذهنش را در جهت ابداع و نواوری به‌کار می‌گیرد.

وی در ادامه افزود: با این تعریف، رسالت آموزش و پرورش مسلماً سنگین‌تر و مهم‌تر می‌شود و آموزش و پرورش علاوه بر انتقال دانسته‌ها، میراث فرهنگی و ارزش‌ها، چگونه آموختن و چگونه کشف و خلق کردن را می‌آموزد. در این رویکرد، پژوهش نه در کنار آموزش و پرورش بلکه عجین با آن می‌شود و شیوه‌های تدریس و کتاب‌های درسی نیز برهمین اساس تدوین و تألیف می‌شوند.

بنابراین گزارش، وزیر آموزش و پرورش هدف پژوهش را در هدایت پژوهشگران مؤثر دانست و افزود: اگر هدف از پژوهش، منحصراً کشف و پرورش استعدادها و علایق است نیاز به جهت‌گیری و هدایت پژوهش نخواهد بود، اما اگر هدف از پژوهش، توسعه و تعالی جامعه باشد باید نیازهای جامعه را در ابعاد معنوی، علمی و فناوری شناخت و پژوهش را در مسیر آن هدایت کرد تا به هدف نایل شد. شناخت علمی باید درون‌زا باشد و فعالیت‌های پژوهشی متناسب با نیازهای اجتماعی، فرهنگی، و اقتصادی انجام گیرد؛ البته این امر به‌معنای نادیده گرفتن ضرورت توسعه‌ی همکاری علمی با سایر کشورها نیست.

وی تصریح کرد: متأسفانه در بسیاری از کشورها، مؤسسه‌های پژوهشی و آموزشی به تقلید از مؤسسه‌های کشورهای صنعتی شکل گرفته و دانشگاه‌ها و مراکز علمی به‌جای تولید علم و انجام پژوهش‌های متناسب با درجه‌ی توسعه و نیازهای جامعه‌ی خود، نوعاً به‌منزله‌ی منبع تأمین‌کننده‌ی نیازهای علمی و اجتماعی کشورهای توسعه یافته و در راستای اهداف آن‌ها عمل می‌کنند؛ در نتیجه این مؤسسه‌ها از نیازهای جامعه‌ی خویش دور می‌مانند و نخبگانی را پرورش می‌دهند که اطلاعات و استعدادهای آن‌ها بیش‌تر برای حل مسائل کشورهای توسعه‌یافته مناسب است تا کشور خودشان؛ به‌همین دلیل، افراد اغلب به‌خاطر عدم کاربرد دانش و توانایی‌هایشان در کشور و نیز نیازها و تقاضاهای کشورهای صنعتی، به آن سوی مرزها مهاجرت می‌کنند و در حقیقت کشورهای صنعتی با هزینه و سرمایه‌گذاری کشورهای در حال توسعه، نیروهای متخصص و متفکر خود را در خارج از مرزهای خود تأمین می‌کنند.

وی با اشاره به این‌که جشنواره‌ی جوان خوارزمی با هدف شناسایی و پرورش استعدادها و خلاقیت‌ها و با درک رسالت خطیری که در این مسیر برعهده دارد تقویت فعالیت‌های پژوهشی دانش‌اموزان پژوهشگر را بر‌عهده دارد، افزود: برای دستیابی به این هدف وزارت آموزش و پرورش انجام طرح‌هایی تحقیقاتی و توسعه‌ی پژوهش‌سراهای دانش‌اموزی را یک امر مهم تلقی کرده و هم‌اکنون جشنواره‌ی جوان خوارزمی با بهره‌گیری از توانمندی‌ها و برنامه‌های حدود 230 پژوهش‌سرا تلاش می‌کند تا ضمن ترغیب جوانان به رقابت‌های علمی و فنی به غنای طرح‌ها و پژوهش‌ها از جنبه‌ی کیفی بیفزاید.

«مهندس فرشیدی» با اعلام این‌که مدارس استعدادهای درخشان از جمله عرصه‌های دیگری است که در آموزش و پرورش توجه ویژه‌ای به استعدادهای برتر و رشد خلاقیت‌های برتر دارد، افزود: هم‌اکنون در بیش از 300 واحد آموزشی این مدارس، بیش از 45 هزار دانش‌اموز به تحصیل مشغول می‌باشند؛ هم‌چنین باشگاه دانش پژوهان جوان مأموریت آموزش و اعزام دانش‌اموزان نخبه به المپیادهای دانش‌اموزی را برعهده دارد.

وی خاطر نشان کرد: خوشبختانه دانش‌اموزان ما طی سال‌های متمادی رتبه‌ی پنجم را در جهان، رتبه‌ی دوم را در آسیا و رتبه‌ی اول را در میان کشورهای آسیایی حایز شده‌اند.

کسب 87 مدال طلا، 160 مدال نقره، و 95 مدال برنز و 17 دیپلم افتخار ارمغان افتخارافرین فرزندان میهن اسلامی از شرکت در المپیادهای بین‌المللی دانش‌اموزی بوده است.

وزیر آموزش و پرورش اظهار داشت: این جشنواره از یک‌سو با اتصال به پژوهش‌سراهای دانش‌اموزی و از سوی دیگر با فراهم آوردن زمینه‌ی ابتکار و نواوری و شناسایی و پرورش استعدادها و خلاقیت‌ها می‌تواند گام‌های مؤثری را در مسیر هم‌سویی و هم‌پایی کشور با فناوری‌های نوین بردارد؛ لذا اهدافش باید به‌گونه‌ای عملیاتی شود که ابداع‌ها و اختراع‌های آن با عنایت به نیاز موردی در خدمت توسعه‌ی فن‌اوری کشور قرار گیرد.

البته ضرورت دارد زمینه‌ای فراهم شود تا پس از اهدای جوایز و تجلیل از مبتکران و نواوران، طرح‌ها و ابداع‌های آن‌ها از خطر بایگانی شدن و یا بهره‌جویی کشورهای توسعه‌یافته مصون بماند.

وی افزود: این مهم عملی نخواهد شد مگر آن که ابداع‌ها و طرح‌های تحقیقات براساس نیاز محوری انجام گرفته باشد و بین جشنواره‌ی جوان خوارزمی، پژوهش‌سراهای دانش‌اموزی و مراکز علمی، فرهنگی، پژوهشی و صنعتی ارتباط نظام‌مند، مؤثر و مستمر برقرار شود؛ لذا باید قبل از اجرای جشنواره، نیازهای فنی، علمی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی کشور احصا شده و مطابق هر نیاز، نهاد و دستگاهی خود را متعهد به حمایت و هدایت طرح‌های تحقیقاتی بداند. در غیر این صورت، فعالیت‌های علمی جوانان در معرض دو خطر بایگانی و یا بهره‌جویی کشورهای صنعتی از سرمایه‌گذار این کشور قرار خواهد گرفت.

بنابراین گزارش، «مهندس فرشیدی» در پایان با اذعان این‌که آموزش و پرورش نقش بنیادی در توسعه‌ی همه‌جانبه‌ی کشور برعهده داشته است و تحقق توسعه‌ی علمی و فرهنگی کشور نیز منوط به عنایت لازم به امر آموزش و پرورش می‌باشد به «بنیاد نخبگان» توصیه کرد تا با بذل توجه بیش‌تر به نخبگان دانش‌اموز بیش از پیش زمینه‌ی تحقق نواوری و جهش علمی و فناوری را در کشورمان فراهم کند.